قلعه رودخان: راهنمای کامل بازدید از بزرگ‌ترین قلعه آجری ایران در سال 1404

یکی از زیباترین جاذبه‌های گردشگری و از نظر تاریخی مهم استان گیلان، قلعه رودخان است. این قلعه که در شهرستان فومن واقع شده و 1600 پله دارد، هر ساله میزبان تعداد زیادی توریست و گردشگر از سراسر ایران و حتی کشورهای خارجی است. به همین خاطر در این مقاله از مجله سبک زندگی قصد داریم یک راهنمای کامل بازدید از قلعه رودخان که جزو بزرگ‌ترین قلعه آجری ایران است در اختیارتان قرار دهیم. اگر شما هم دوست دارید بدانید چطور می‌توان به این قلعه دسترسی یافت، تاریخچه آن چیست و چه جاذبه‌های گردشگری در خود قلعه و اطراف آن وجود دارد، تا پایان مطلب با ما همراه باشید.

قلعه رودخان کجاست؟

در دل مناطق جنگلی حیدر الات فومن که امروزه به نام منطقه حفاظت شده سیاه مزگی و گشت رودخان شناخته می‌شود، یکی از قدیمی‌ترین جاذبه‌های گردشگری شهرستان فومن با نام قلعه رودخان جا خوش کرده است. این قلعه از نظر موقعیت جغرافیایی در فاصله 2 کیلومتری از روستای حیدر الات، 20 کیلومتری شهرستان فومن و 48 کیلومتری رشت واقع شده و دسترسی به آن به خاطر اینکه در دل جنگل قرار دارد کمی دشوار است. از دید بسیاری از گردشگران، قلعه رودخان یکی از زیباترین مناظر جنگلی را دارد و برای همین طی کردن این مسیر را برای رسیدن به بالای قلعه کاملا ارزشمند می‌دانند. بد نیست بدانید قلعه رودخان در همسایگی شهرهای زیر قرار دارد:

• فومن_ روخان: ۳۵ کیلومتر،
• رشت_ قلعه رودخان: ۴۸ کیلومتر،
• لاهیجان_ قلعه رودخان: ۹۲ کیلومتر،
• صومعه‌سرا_ قلعه رودخان: ۳۲ کیلومتر،
• شفت_ قلعه رودخان: ۲۲ کیلومتر،
• ماسال_ قلعه رودخان: ۵۳ کیلومتر.

تاریخچه قلعه رودخان: از ساسانیان تا صفویه

قلعه رودخان چیزی حدود 2.6 هکتار مساحت دارد. بسیاری از باستان‌شناسان عقیده دارند که شکل امروزی آن با 65 برج و بارو و دیواری به طول 1500 متر، به دوران ساسانیان باز می‌گردد. در زمان ساسانیان برای مقابله با حمله اعراب چنین قلعه بزرگی ساخته شده است و برای همین کاربرد نظامی داشته است. این تشکیلات عظیم به خاطر موفقیتی که در مقابله با حمله اعراب داشته، قرن‌ها پابرجا ماند. برای همین در زمان سلجوقیان نیز معماری آن مرمت شد.

قلعه رودخان در زمان سلجوقیان، به مرکز فعالیت اسماعیلیون الموت تبدیل شد. جالب است بدانید در زمان صفویان نیز از این قلعه برای مبارزه با سپاهیان صفوی استفاده می‌شده است و حتی در مقابل حمله انگلیسی‌ها نیز مقاومت نشان داده است. برای همین اوج شکوه و فعالیت قلعه رودخان را متعلق به سال‌های 918 تا 921 قمری می‌دانند. بعد از این دوران، به تدریج از اهمیت قلعه کاسته شد تا امروزه که به یکی از آثار تاریخی و مرکز گردشگری شهرستان قومن تبدیل شده است.

تعداد پله های قلعه رودخان و معماری شگفت‌انگیز آن

معماری قلعه رودخان از هر نظر شگفت‌انگیز است. این قلعه که نامش را از معادل گیلکی قلعه یعنی رۊخان گرفته است، از دو بخش اصلی تشکیل شده است: ارگ و قورخانه. ارگ در بخش غربی قلعه قرار دارد و یک ساختمان آجری دو طبقه است. قورخانه یا قراول خانه نیز در بخش شرقی واقع شده و شامل چند طبقه ساختمان با نورگیرها و روزنه‌های متعدد است. در فاصله میان ارگ و قورخانه نیز چشمه‌ای قرار دارد که گودترین بخش قلعه محسوب می‌شود. دورتادور قلعه را 40 برج دیده‌بانی محاصره کرده که با احتساب ساختمان‌ها، شامل 65 برج و بارو می‌شود.

همچنین دیواری به طول 1500 متر دورتادور قلعه را پوشش می‌دهد که پای آن سراشیبی بسیار تندی قرار دارد. از دید بسیاری از مورخین این سراشیبی‌ها برای ریختن مواد آتش‌زا روی دشمن طراحی شده‌اند و به همین خاطر هیچ گاه هیچ دشمنی نتوانسته قلعه رودخان را فتح کند. از شکوه تاریخی معماری قلعه که بگذریم، مسیر رسیدن به آن شامل 1600 پله است که از دل جنگل گذر می‌کند. عبور از این منطقه برای رسیدن به بالای قلعه، سفری در تاریخ منطقه محسوب می‌شود. در طول مسیر، هر پله را که پشت‌سر می‌گذارید، به زیبایی مناظری که می‌بینید افزوده می‌شود.

مسیر قلعه رودخان: چگونه برویم و نکات صعود

برای رسیدن به قلعه رودخان، چند مسیر پیشروی شما قرار دارد:

مسیر رشت_ انزلی: وارد جاده رشت_ انزلی که شدید، بعد از پشت‌سر گذاشتن شهرها و دهستان‌های پیربازار، حسن رود و نوخاله اکبری، به فومن خواهید رسید. از فومن که خارج شدید وارد جاده قلعه رودخان شوید. تا پارکینگ قلعه رودخان، مجموعه امکان رانندگی وجود دارد.

مسیر رشت_آستارا: این مسیر به جای عبور از جاده رشت_ انزلی، با عبور از مسیر رشت_ انزلی طی می‌شود و 10 کیلومتر طولانی‌تر از مسیر رشت_ انزلی است.

برای طی کردن 1600 پله قلعه رودخان لازم است نکات زیر را مدنظر داشته باشید:

• حتما متناسب با فصل، لباس و کفش مناسب بپوشید.
• سعی کنید در ایام گرم سال مثل سه ماه تابستان از قلعه رودخان دیدن نکنید؛ زیرا در این ایام آب و هوای این منطقه بسیار گرم و شرجی است.
• به خاطر ضعیف بودن اینترنت در منطقه قلعه رودخان حتما قبل از حرکت به سمت این ناحیه، یک نقشه آفلاین دانلود شده در گوشی خود داشته باشید.
• وسایل ضروری کوهنوردی و جنگل‌نوردی به همراه داشته باشید.
• بهتر است بازدید از قلعه و طی کردن مسیر پلکانی را به ساعات اولیه روز موکول کنید.
• خوراکی انرژی‌زا همراه خود ببرید تا توان طی کردن 1600 پله قلعه رودخان را داشته باشید.
• در نهایت اگر افراد سالمند با خود همراه دارید، برایشان عصای کوهنوردی تهیه کنید تا راحت‌تر بتوانند مسیر را طی کنند.
• بیشتر بخوانید: بهترین رستوران فومن

امکانات رفاهی و جاذبه‌های گردشگری اطراف قلعه رودخان

قلعه رودخان دارای چندین امکانات رفاهی است که به طور خلاصه آنها را در ادامه معرفی می‌کنیم:

رستوران‌های قلعه رودخان: در مجموعه قلعه رودخان، چندین رستوران با نام‌های رستوران وارنا با منوی انواع غذای ایرانی، رستوران بام سبز با طبخ غذاهای ایرانی با کیفیت، رستوران سنتی آقای مهربون با انواع غذای گیلکی، رستوران ترنگ طلایی، رستوران گیلانک و رستوران سنتی آقا بزرگ از 8 صبح تا 10 شب پذیرای مهمانان هستند که می‌توانید در هر کدام که خواستید دلی از عزا درآورید.

اقامتگاه‌های بومگردی قلعه رودخان: برای اقامت در مجموعه قلعه رودخان می‌توانید از چندین اقامتگاه بومگردی مثل انواع کلبه، ویلا، خانه سنتی و روستایی که در این ناحیه فراهم شده‌اند استفاده کنید.

بازار قلعه رودخان: همچنین بازار قلعه رودخان نیز یکی دیگر از امکانات رفاهی این مجموعه است که در آن انواع غرفه با محصولاتی مثل انواع لواشک و ترشیجات، محلی از جمله کلوچه فومن، چای، دمنوش، عرقیات و صنایع دستی گیلان برپا است.

بیشتر بخوانید: بازار فومن

علاوه بر این امکانات رفاهی، در نزدیکی منطقه تعدادی جاذبه گردشگری مثل آبشار فومن نیز وجود دارد که هر زمان خواستید می‌توانید از آنها نیز بازدید کنید:

آبشار دودوزن، ییلاق ماسوله، روستای گشت رودخان، کوهستان آلیان و جنگل‌های هفت عدنان.

نکات بازدید از قلعه رودخان: هزینه، ساعت و امکانات

در نهایت لازم است پیش از سفر و بازدید از جاهای دیدنی فومن، قلعه رودخان از نکات زیر اطلاع داشته باشید:

• ساعت بازدید: هر روز از ساعت 8 صبح تا 6 عصر می‌توانید از مجموعه قلعه رودخان بازدید کنید
• هزینه ورود: هزینه ورود طبق آخرین اطلاعات، 4 هزار تومان برای هر نفر است
• هزینه پارکینگ: برای هر خودرو طبق آخرین اطلاعات 10 هزار تومان است

نتیجه گیری

در این مقاله هر آنچه لازم بود درباره بازدید از قلعه رودخان بدانید را در اختیارتان گذاشتیم. گفتیم که مسیرهای دسترسی به آن کدام است، از نظر تاریخی قدمت آن به چه دورانی باز می‌گردد، چه امکانات رفاهی در آن وجود دارد، جاذبه‌های گردشگری اطراف آن کدام است و به طور کلی پیش از بازدید از قلعه لازم است چه نکاتی را بدانید و رعایت کنید. در پایان امیدواریم مطالب گفته شده برای شما مفید بوده و بتوانید سفر خوبی به فومن و قلعه رودخان داشته باشید.

برای زندگی در شهرستان فومن هم می‌توانید این مطلب را مطالعه کنید.

سوالات متداول

مسیر پیاده روی قلعه رودخان چقدر است؟

این مسیر چیزی حدود 1.5 کیلومتر بوده و شامل 1600 پله سنگی است. این مسیر از در دل جنگل‌های هیرکانی عبور می‌کند و از پارکینگ تا ورودی قلعه امتداد دارد.

موقعیت قلعه رودخان کجاست؟

قلعه رودخان از نظر جغرافیایی در  20 تا 25 کیلومتری جنوب غربی شهر فومن واقع شده است.

امکانات رفاهی قلعه رودخان چیست؟

مجموعه رستوران‌های قلعه رودخان، بازار و البته اقامتگاه‌های بومگردی، از امکانات رفاهی قلعه رودخان است که می‌توانید از آنها استفاده کنید.